Nowy ołtarz zastąpił już drewniany, który wrócił na swoje pierwotne miejsce. „Drewniany ołtarz służył parafii przez wiele lat. Po Soborze Watykańskim II, z chwilą reformy liturgii, został wysunięty spod tabernakulum i był wykorzystywany jako ołtarz mszalny, aż do obecnych czasów. Ale ponieważ prawo liturgiczne mówi, że w każdym kościele powinien być ołtarz stały, jasno i trwale wskazujący na Chrystusa - który jest żywym kamieniem i który powinien być kamienny, stały, poświęcony - wypada by i w katedrze zastosować się do wspomnianych przepisów. Tym bardziej, że w ostatnim czasie zmieniliśmy wystrój prezbiterium i posadzkę. Wykorzystaliśmy więc tę sposobność i zamontowaliśmy nowy ołtarz” - tłumaczy ks. kan. Jan Gaik, proboszcz parafii katedralnej w Sosnowcu.
Ołtarz jest zbudowany w oddaleniu od ściany, tak by łatwo można było obchodzić go dookoła i celebrować przy nim Eucharystię. W ołtarzu znajdą się także relikwie bł. Jana Pawła II. „Od średniowiecza w ołtarzu umieszczano relikwie męczenników. W tym celu na środku wykonywano kwadratowe zagłębienie. I w naszym, katedralnym ołtarzu znajdą się relikwie - Jana Pawła II. Trafią do ołtarza po zakończonej w diecezji peregrynacji” - podkreśla ks. Gaik.
Ołtarz nawiązuje stylistyką do wystroju wnętrza bazyliki, szczególnie prezbiterium i nastawy ołtarzowej. Składa się z 3 elementów pionowych i mensy, która jest wykonana z jednego kawałka marmuru. Cały ołtarz waży 2 t, zaś mensa 1 t. Ołtarz ustawiony jest tuż za łukiem tęczowym, na odpowiednio przygotowanej i zaznaczonej nowej posadzce w prezbiterium. Zaprojektował go arch. Tadeusz Szukała, ten sam, który wykonał projekt posadzki. Na ołtarz składają się 3 części korpusu, ryzality boczne, czyli wysunięte elementy z frontu ołtarza i relikwiarz na doczesne szczątki bł. Jana Pawła II. Elementy te mają zaznaczone cokoliki i są nakryte mensą. Ryzality, lekko zbieżne ku górze, mają z 3 stron we wnęce umieszczone półkolumienki z głowicą i bazą kostkową wyciętą z ćwiartki kuli. Półkolumienki ustawione są na płytach stylobatu, czyli podstawie, na której bezpośrednio stoją kolumny i są nakryte płytką z wyciętym fryzem arkadowym. Krawędzie elementów ryzalitu są profilowane wklęśle i w miejscu przenikania z profilem wsporników i stylobatu mają zamocowane guzy w formie małej kuli. Część środkowa ołtarza, w profilowanej ramie, ma ozdobne płyciny z centralnym pierścieniem wokół przeszklonego otworu relikwiarza. Uzupełnieniem wystroju prezbiterium, obok ołtarza, jest także wykonana w podobnym stylu marmurowa ambona.