Reklama

Kościół nad Odrą i Bałtykiem

Bogactwo archiwaliów i muzealiów kościelnych

Dziedzictwo minionych wieków

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

W czwartek 7 listopada w gmachu Książnicy Pomorskiej otwarto wystawę starodruków pochodzących ze zbiorów kościelnych Archiwum Archidiecezjalnego oraz zbiorów Książnicy Pomorskiej. Wydarzenie zostało połączone z odbywającą się w Sali pod Piramidą konferencją zatytułowaną „Bogactwo Archiwaliów i Muzealiów Kościelnych”.

Wśród wystawionych eksponatów, które można było oglądać od 7 do 15 listopada w Książnicy Pomorskiej, znajdowały się m.in. inkunabuły (z języka łacińskiego incunabula – w pieluszce, powijaki, kołyska), czyli starodruki wydane przed 31 grudnia 1500 r., tzw. pierwociny druku. Do takich zabytków należy znajdujący się w Archidiecezjalnym Archiwum Repertorium utriusque iure (Zbiór obojga praw) weneckiego kanonisty, humanisty i prawnika Petrusa de Monte (1400-1457), wydany 7 października 1476 r. Inkunabuł został w ostatnim czasie poddany konserwacji w ramach programu „Dziedzictwo kulturowe – projekt 2 – Wspieranie działań muzealnych”, finansowanego ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

– Naszym zadaniem jest przede wszystkim dbanie o dziedzictwo znajdujące się w zbiorach naszego Archidiecezjalnego Archiwum, jakie Kościół na Pomorzu otrzymał w spadku po bibliotekach w Kamieniu Pomorskim i Trzebiatowie – to są nasze najcenniejsze zbiory. Ważne są także – współpraca z innymi ośrodkami kulturalnymi, jak m.in. Książnica Pomorska, i udostępnianie ludziom tego, co mamy, a co często może sprawiać wrażenie, że trwale zalega w jakichś ciemnych i niedostępnych piwnicach – mówi ks. dr Robert Masalski, dyrektor Archiwum Archidiecezjalnego, historyk Kościoła. – Nasze archiwum jest w posiadaniu 17 sztuk inkunabułów oraz ok. 500 woluminów innych starodruków. Ponadto z tego, co widać na tej wystawie, także Książnica Pomorska przedstawiła swoje XV-wieczne zbiory. Jest wśród nich m.in. Biblia, księgi muzyczne. Prezentowane dzieła są bogate pod względem treściowym, np. pochodząca z naszego archiwum, księga Petrusa de Monte zawiera zbiór praw, które porządkowały życie ówczesnych ludzi – zarówno świeckie, jak i duchowe, regulowane prawem kościelnym – dodaje ks. dr Robert Masalski.

Po otwarciu wystawy odbyła się konferencja poruszająca różne aspekty w tym specyfikę pracy nad konserwacją źródeł pisanych. Słowo wstępne wygłosił ks. prof. US dr hab. Grzegorz Wejman, historyk Kościoła, natomiast poszczególne referaty zaprezentowali: prof. zw. dr hab. Kazimierz Kozłowski (US), dr Jan Macholak (Archiwum Państwowe w Szczecinie), mgr Zbigniew Stanuch (IPN Szczecin), ks. dr Krzysztof Koch (Biblioteka Diecezjalna w Pelplinie), ks. dr Tadeusz Ceynowa (Archiwum Diecezjalne w Koszalinie), mgr Małgorzata Mazikiewicz (Książnica Pomorska), mgr Izabela Działak-Dąbrowska (Muzeum Narodowe w Szczecinie), mgr Grażyna Lupa (Archiwum Państwowe w Szczecinie) oraz ks. dr Robert Masalski (Archiwum Archidiecezjalne w Szczecinie).

2013-11-26 16:08

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Wszechświat stał w pokoju świąteczną choinką

W zespole zamkowo-pałacowym przy Muzeum Kresów w Lubaczowie, w sali wystawowej Galerii Oficyna, 15 grudnia br. została otwarta wystawa pt. „Wszechświat stał w pokoju świąteczną choinką”

Święta Bożego Narodzenia kojarzą się nierozłącznie z choinką. Od ponad 100 lat towarzyszy nam ona w rodzinnych spotkaniach przy stole wigilijnym. Choinka zmieniła trochę swoją funkcję i przeniosła się w przestrzeni życia społecznego – na place miast, ulice, do urzędów, szkół, domów handlowych. Można zapytać, czy to dobrze, czy źle? Czy ta powszechność choinek nie doprowadza do utraty jej wyjątkowej wartości? Skoro stawia się ich coraz więcej, to znaczy, że są potrzebne, ważne i wzbudzają pozytywne emocje, wprowadzają wyjątkowy klimat w tym miejscu, w którym zostały postawione. Współczesne choinki niewiele mają wspólnego z pierwotną ideą. Ludzie czas Adwentu spędzali na przygotowaniu ozdób choinkowych, wykonując je własnoręcznie. Obecne kupuje się je gotowe, czasem w dalekich Chinach czy innych krajach – powiedział podczas powitania dyrektor Muzeum Kresów w Lubaczowie Stanisław Piotr Makara. Starosta lubaczowski Józef Michalik podziękował dyrektorowi i pracownikom Muzeum Kresów za kontynuowanie tradycji. – W minionych latach zespół śpiewaczy „Niespodzianka” z Krowicy przedstawił spektakl, jak wyglądała dawniej Wigilia, było przedstawienie „Herodów”, wystawa ozdób choinkowych z dużą kolekcją pająków zawieszonych pod sufitem, wspomnienia Anieli Mrówki z Cewkowa Woli o dawnych zwyczajach świątecznych, śpiew starych i zapomnianych kolęd przez zespoły „Niespodzianka” z Krowicy i „Stokrotki” z Cewkowa. Była też wystawa szopek krakowskich, a dziś mamy okazję podziwiać dawne ozdoby choinkowe ze zbiorów Muzeum Etnograficznego w Krakowie – przypomniał Starosta lubaczowski. Etnograf Małgorzata Oleszkiewicz – pracownik Muzeum Etnograficznego im. Seweryna Udzieli w Krakowie i autorka scenariusza lubaczowskiej ekspozycji – była przewodniczką po tej kolorowej, budzącej zachwyt wystawie, na której znajduje się ponad 400 ozdób choinkowych z XIX i XX wieku. Dowiedzieliśmy się, że najpierw było drzewko rajskie, przypominające pierwszych rodziców, a potem choinka. Co to był krakowski sad, a u nas „podłaźniczka”, jaka jest różnica między bańkami a bombkami. Choinki dotarły do Polski z protestanckich Niemiec na przełomie XVIII i XIX wieku, najpierw do miast, a później pod chłopskie strzechy. Podziwiać na wystawie można choinki przystrojone własnoręcznie wykonanymi ozdobami ze słomy i bibuły oraz kolorowych papierów, szopki stawiane na pamiątkę Narodzenia Pana Jezusa, drewniane zabawki choinkowe, lalki dla dziewcząt i żołnierzyki dla chłopców, lichtarzyki pod świece, które oświetlały grudniowy mrok, świat ozdób wykonywanych z cienkiego szkła, bombki pełne i z reflektorem. Na planszach można przeczytać ciekawe fragmenty zapisów o świętach i choince poetów i ludzi nauki, archiwalne fotografie, a sam tytuł wystawy jest cytatem z poezji Juliana Tuwima, jako że mamy jemu poświęcony rok. W PRL choinka była wykorzystywana do działalności propagandowej, o czym świadczy chociażby taki zapis w kronice szkolnej: „10 stycznia. Akademia z okazji powitania Nowego Roku 1952 jako trzeciego roku Planu Sześcioletniego. Na akademii tej wyróżniono gołąbka pokoju na niebieskim kole wszystkich przodowników nauki i pracy społecznej. Wszystkie dzieci otrzymały słodycze (cukierki i ciastka), gorącą herbatę i bułkę z wędliną. Przy pięknie udekorowanej choince gołąbkiem pokoju, łańcuchem z szóstek, zabawkami, traktorami, dziatwa bawiła się wesoło. W imprezie tej wzięła udział licznie zgromadzona ludność, przedstawiciele władz i organizacji”. Po zwiedzeniu wystawy Janusz Oleszkiewicz z Krakowa prowadził warsztaty wykonywania z papieru ozdób choinkowych. – Kolekcjonowałem znaczki i kartki pocztowe, monety, a teraz ozdoby choinkowe. Unikaty pamiętają czasy Franciszka Józefa, cara, cesarza Wilhelma. W porównaniu do monet są trudne w przechowywaniu. Moneta spadnie na podłogę i nic się jej nie stanie, ozdoba się stłucze. Ostatnio straciłem szklaną amforę z lat 20. XX wieku – mówi Janusz Oleszkiewicz. Jest zadowolony, że swoją pasję może pokazać zwiedzającym. Lubaczowska wystawa ozdób choinkowych będzie czynna do 2 lutego 2014 r. Warto ją zwiedzić, by uzmysłowić sobie, jak zmieniał się świat mody przystrajania choinek i na czym polega jej fenomen.
CZYTAJ DALEJ

Wrocław-Karłowice. Wspólne kolędowanie alumnów diecezji świdnickiej i legnickiej

2026-01-05 21:45

[ TEMATY ]

spotkanie opłatkowe

wsd świdnica

Wrocław ‑ Karłowice

alumni diecezji świdnickiej

Stanisław Bałabuch

Bp Marek Mendyk podczas kolędy w domu formacyjnym we Wrocławiu-Karłowicach.

Bp Marek Mendyk podczas kolędy w domu formacyjnym we Wrocławiu-Karłowicach.

W domu formacyjnym we Wrocławiu-Karłowicach w poniedziałek 5 stycznia odbyło się kolędowe spotkanie alumnów Wyższego Seminarium Duchownego diecezji świdnickiej i legnickiej. Spotkanie zgromadziło kleryków, przełożonych oraz biskupów obu diecezji: bp. Marka Mendyka, bp. Adama Bałabucha, bp. Andrzeja Siemieniewskiego oraz bp. Piotra Wawrzynka.

Wspólne kolędowanie rozpoczęło się Nieszporami w seminaryjnej kaplicy. Homilię wygłosił bp Marek Mendyk, który, odwołując się do treści uroczystości Objawienia Pańskiego oraz Listu św. Pawła Apostoła do Efezjan, podkreślił znaczenie „objawienia” jako odsłonięcia Bożej tajemnicy, nie tylko o samym Bogu, ale również o człowieku. Biskup zwrócił uwagę, że to, co najważniejsze w człowieku, często pozostaje zakryte dla ludzkich oczu i wymaga spojrzenia wiary.
CZYTAJ DALEJ

Gdy „biała” skóra staje się przekleństwem. Misjonarka o posłudze dzieciom z albinizmem

2026-01-06 14:19

[ TEMATY ]

Tanzania

biała skóra

przekleństwo

loretanka

Archiwum s. Amelii Jakubiak

Tanga House w Tanzanii

Tanga House w Tanzanii

W uroczystość Objawienia Pańskiego, Kościół w Polsce obchodzi Dzień Modlitwy i Pomocy Misjom. To okazja, by zajrzeć do serca afrykańskiego kontynentu i poznać niezwykłą posługę s. Amelii Jakubik – loretanki, która od kilku lat współtworzy w Tanzanii dom pełen czułości, bezpieczeństwa i nadziei dla dzieci z albinizmem - informuje Vatican News.

Gdy „biała” skóra staje się przekleństwem
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję